Phú Quốc, Vân Đồn được đề xuất thành khu kinh tế đặc biệt

Đảng ủy Chính phủ vừa có tờ trình dự thảo Đề án nghiên cứu, đánh giá tổng thể phát triển kinh tế - xã hội đối với các đặc khu kinh tế trên cả nước. Trong số 13 đặc khu, Phú Quốc và Vân Đồn được đánh giá có nhiều điều kiện tương đồng và lợi thế nổi trội nhất để phát triển theo mô hình khu kinh tế đặc biệt. Đây vẫn là dự thảo, tờ trình chưa ghi số văn bản cụ thể, chỉ đề ngày tháng 7/2026.

Vì sao Phú Quốc được chọn

Theo tờ trình, Phú Quốc và Vân Đồn đều là khu kinh tế ven biển đã được Thủ tướng Chính phủ quyết định thành lập. Hai nơi này sở hữu vị trí địa kinh tế - địa chính trị thuận lợi, quỹ đất tương đối lớn và hạ tầng kinh tế - xã hội được đầu tư đồng bộ trong thời gian qua.

Trong khi đó, Khu kinh tế Vân Phong (Khánh Hòa) cũng được ghi nhận có tiềm năng nhưng không phải đơn vị hành chính cấp xã trực thuộc tỉnh, mà nằm trên địa giới của 09 đơn vị hành chính cấp xã. Nhiều đặc khu khác như Cồn Cỏ, Lý Sơn, Phú Quý vẫn phụ thuộc đáng kể vào ngân sách nhà nước, quy mô thị trường nhỏ.

Tiêu chí xác định khu kinh tế đặc biệt

Đảng ủy Chính phủ đề xuất 6 tiêu chí để xác định một khu vực là khu kinh tế đặc biệt:

• Là khu kinh tế ven biển đã được Thủ tướng Chính phủ quyết định thành lập

• Phù hợp định hướng phát triển kinh tế - xã hội, bảo đảm quốc phòng, an ninh

• Có quy mô dân số từ 50.000 người trở lên

• Có không gian tương đối độc lập, dễ kiểm soát, diện tích từ 500 km2 trở lên

• Có cảng hàng không quốc tế hoặc cảng biển loại I trở lên

• Được cấp có thẩm quyền quyết định phát triển thành cực tăng trưởng

Khu kinh tế đặc biệt được đề xuất là đơn vị hành chính dưới cấp tỉnh, do Chính phủ thành lập sau khi xin ý kiến Ủy ban Thường vụ Quốc hội.

Chính sách đặc thù nếu được áp dụng

Tờ trình đề xuất cho tổ chức, cá nhân nước ngoài đủ điều kiện sở hữu nhà ở tại Việt Nam được mua, thuê mua, nhận tặng cho, nhận thừa kế và sở hữu không quá 50% số lượng căn hộ trong một tòa nhà chung cư. Mỗi quốc tịch sở hữu không quá 30% số căn hộ trong một tòa nhà, thời hạn tối đa không quá 70 năm, trừ khu ven biển nhạy cảm, khu vực đảm bảo quốc phòng an ninh theo quy hoạch.

Về casino, dự thảo đưa vào danh mục ưu tiên thu hút nhà đầu tư chiến lược đối với dự án khu dịch vụ du lịch phức hợp cao cấp có mục tiêu kinh doanh casino, quy mô vốn đầu tư từ 2 tỷ USD trở lên. Nhà đầu tư dự án cơ sở hạ tầng phải cam kết không chuyển nhượng dự án cho đến khi dự án khu dịch vụ du lịch có casino hoàn thành giải ngân tối thiểu 50% tổng mức đầu tư.

Tờ trình cũng dẫn số liệu tổng thể: cả nước hiện có 46 khu kinh tế, gồm 20 khu kinh tế ven biển với tổng diện tích khoảng 900 nghìn ha. Các khu kinh tế ven biển đã thu hút hơn 1.750 dự án đầu tư nước ngoài và hơn 2.450 dự án đầu tư trong nước còn hiệu lực, tổng vốn đăng ký khoảng 134,52 tỷ USD.

Dự thảo giao Đảng ủy Quốc hội và Đảng ủy Chính phủ lãnh đạo, chỉ đạo xây dựng các cơ chế, chính sách đặc thù, vượt trội, ổn định về đầu tư, tài chính, ngân sách, hải quan, thuế, xây dựng, đất đai, mô hình tổ chức bộ máy để phát triển các khu kinh tế đặc biệt.